САҲОБАЛАРНИНГ БАРЧАСИ АРАБ БЎЛГАНМИ?

1 йил аввал 1627 siyrat.uz

Агар сиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг асҳоблари фақат араблардан эди, деб юрган бўлсангиз хато қиласиз. Исломни турли хил миллат ва эътиқод вакиллари қабул қилишар ҳамда Муҳаммад алайҳиссаломни ҳақ Расул деб иймон келтирар эди. Ўша даврларда одамларнинг иймонлари соф ва тоза бўлиб, асосий нарса тақво эди, уларнинг тана ранги, миллати ёки ижтимоий ҳолатининг аҳамияти йўқ эди. Бугун сизни нафақат Ислом тарихида, балки инсоният тарихида ёрқин ва чуқур из қолдирган араб бўлмаган саҳобалар билан таништириб чиқмоқчиман. Ҳабашлар Араб бўлмаган саҳобаларнинг энг кўпи қора танли ҳабашлардан иборат эди. Уларнинг сони қирқ беш атрофида бўлиб, ораларида аёллар ҳам бўлган. Масалан, Умму Айман розияллоҳу анҳо Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг энагалари бўлган. У Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг деярли ёшлик чоғларидан то бутун ҳаётлари давомида бирга бўлган. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан саҳиҳ ҳадислар ровийси ва исмлари жаннат аҳллари орасида бор экани башорат қилинган бахтли аёл эди. Кўпчилигимиз учун таниқли бўлган Билол Ҳабаший розияллоҳу анҳуни билмайдиган одам кам топилади. У Маккада қул оилада таваллуд топган ҳамда Исломни энг аввал қабул қилиб, иймони учун даҳшатли азобларни бошидан ўтказган биринчи муаззин бўлган. Унинг қабри ҳозир уруш бўлаётган Шом диёридадир. Араб ярим оролига қул бўлиб келтирилган ёки қул бўлиб туғилган қора танли мусулмон саҳобалар инсоннинг иймони қандай бўлиши кераклигига намуна бўлдилар. Осим Ҳабаший, Баҳира Роҳиб Ҳабаший, Жуад Ҳабаший, Дурайс Роҳиб, Абраҳа бин Сабаҳ Ҳабаший, Анжаша Ҳабаший ва Ислом тарихида таниқли бўлган Вахшийлар шулар жумласидандир. Яҳудийлар Яҳудийлардан бўлган саҳобалар қирқ учтага яқиндир. Булар Абдураҳмон ибн Симак Яҳудий, Абдуллоҳ ибн Салом бин Хорис, Абдураҳмон бин Аби Қуразий, Абдулқуддус Ироилий, Али бин Рифа Қуразийдир. Али ибн Рифа Расулуллоҳ  соллаллоҳу алайҳи васалламнинг покиза завжалари София розияллоҳу анҳо онамизнинг амакилари бўлади. У киши расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳижратларидан сўнг пайғамбаримизни кўриб, иймон келтирганлар. Буни кўрган қабиладошларидан яна ўнтадан ортиғи янги динга кирадилар. Абдуллоҳ ибн Салом бин Харис розияллоҳу анҳу Юсуф алайҳиссаломнинг авлодидан бўлган. У жуда тақволи ва илмли саҳобалардан бўлиб, кўп ҳадисларни ривоят қилган. Ҳазрати Умар розияллоҳу анҳунинг халифалик даврида Қуддуси шарифни фатҳ қилишда фаол иштирок этган. Форслар Саҳобалар орасида Форс ўғлонлари ҳам бўлган. Уларнинг умумий сони ўн етти атрофида. Уларнинг орасида энг машҳури Салмон Форсий розиллоҳу анҳу бўладилар. Ушбу саҳобанинг маслаҳатига кўра Мадина атрофига ҳандақ қазилади ва ушбу ҳандақ ғазотида мусулмонлар буюк ғалабага талофатсиз эришадилар. Аматул Форсия Форснинг Исрафон шаҳрида таваллуд топган. Мадинага чўри қилиб келтирилган. Мадинада Ислом билан танишиб, шу динни қабул қилган. Абу Кабша Форсий ҳам қул эди. Уни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ўзлари қулликдан сотиб олиб, сўнг озод қилганлар. Абу Уқба, "Сафина" (Кема) лақаби билан танилган, ўн йил пайғамбаримиз хизматларини қилган. Уҳуд ғазотида иштирок этган. Мисрликлар Ривоятларга кўра, Пайғамбаримизнинг саккизта саҳобалари Исломни қабул қилган қадимги мисрликларнинг авлоди ҳисобланган қибтийлардан бўлган. Жабр бин Абдуллоҳ Қибтий, Солиҳ Қибтий, Яқуб Қибтий, Яқуб Қибтий Фихрий, Абу Рафаъи Қибтий, Марям бинту Шамуън Қибтия, Ширин Қибтиялардир. Аввалги олти исм эркакларники бўлса, сўнгги иккита исм саҳоба аёлларга тегишлидир. Румликлар Саҳобалар орасида ғарб тамаддуни деб аталган тараф вакиллари ҳам бўлган, яъни румликлар (византияликлар). Уларнинг сони еттита экани айтилади – Аддас Нанавий, Бакум Румий, Бакум Румий Нажор, Балъам Румий, Жабр Румий, Арзақ бин Уқба Румий, Зиннира Румиялар. Зиннира Румия Маккага чўри сифатида келтирилган, сўнг у Исломни қабул қилиб исмини Зунайрага алмаштирган. Бу аёл Исломни энг биринчи бўлиб қабул қилган аёллардан бири эди. Абу Жаҳл бу саҳобия аёлга кўрсатган зулм ва азоблари оқибатида унинг кўзлари кўрмай қолади. Сўнг Абу Бакр розияллоҳу анҳу уни сотиб олади ва озод этади. Ривоят қилинишича, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг дуоларидан сўнг кўзлари қайта очилган. Аддас Нанавий ва Жабр Румий ҳам Арабистонда қул эдилар, сўнгра Ислом билан танишиб Исломни қабул қилганлар. Аллоҳ таоло ҳаммаларидан рози бўлсин. Интернет маълумотлари асосида Абу Муслим тайёрлади  



Мавзуга оид мақолалар
Тарихда бугун
Робиъул-аввал ойининг 8-куни
Ҳижрий 310-йил 8-робиъул-аввал куни (милодий 886-йил август ойида) Мунзир ибн Муҳаммад ибн Абдурраҳмон отаси вафотидан сўнг Андалус тахтига ўтирди.

Китоблар

Payg'ambarlar tarixi - Islomiyat tarixidir

  MUQADDIMA   Bismillahir rohmanir rohim. Alloh subhonahu va taolo ko‘z bilan ko‘rib turganimiz va ko‘zimizga ko‘rinmaydigan butun borliqni yaratgan qudrat sohibidir. Avval koinot yaratilib, undan so‘ng inson давоми...

Nurul-yaqin

Muhammad Xuzariy ibn shayx Afifiy XIX asrning oxiri, XX asrning boshlarida Misrning  Qohira shahrida yashab o‘tdi. U yashagan davr Misrda uyg'onish va maorif islohoti  harakatining boshlanish davri edi. M. Xuzariy islom dini hamda din tarixiga oid chuqur  tadqiqotlar olib bordi. "Muhozirot fiy tarixil ummamil Islomiya" (Islom davlatlari tarixi  haqida давоми...

Tarixi Muhammadiy

SO‘ZBOSHI   Bilmak kerakkim, har bir musulmon bolasi, xohi er kishi, xohi xotun kishi, xohi yosh,  xohi qari, mana shu tubandagi to‘rt narsaning tarixini bilishi albatta lozimdur.  I. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom tarixlari.  II. Qur’oni karim давоми...

Саодат асри қиссалари «Буюк фатҳ» (4-китоб)

ТАНИШТИРУВ Мана, саодат асридан ҳикоя қилувчи асарнинг ниҳоят тўртинчи китоби ҳам қўлингазда. “Интизор кутилган тонг», «Ойдинликлар сари», «Оламларга порлади қуёш» деб давоми...

Саодат асри қиссалари «Оламларга порлади қуёш» (3-китоб)

БАДР ИНТИҚОМИ УЧУН ҚАСАМ Абу Лаҳаб Маккада крлган, касаллиги туфайли Бадр жангига бора олмай, ўрнига бошқа одамни ёллаб жўнатган эди. Кетганлар изидан кунлаб йўл пойлади. Зафар давоми...

ИСЛОМ.УЗ ПОРТАЛИНИНГ САЙТЛАРИ